Factcheck: “Katten ervaren minder stress in het bijzijn van hun baasje”

| Dit artikel past in een opdracht voor studenten uit het tweede jaar met als onderwerp cmp researcher.

Foto: Cat - Thryn / CC BY-NC-ND 2.0

 

Deze claim was op 4 oktober te vinden op de website van Metro Time. Maar is dit wel accuraat? Zijn katten echt rustiger als ze bij hun baasje zijn?

Het Metro Time artikel baseert zich op het Amerikaans onderzoek genaamd “The Effect of Owner Presence and Scent on Stress Resilience in Cats”, dat gevoerd werd door drie Amerikaanse professoren gespecialiseerd in dierengeneeskunde. De resultaten werden gepubliceerd in het vakblad Applied Animal Behaviour Science, een tijdschrift dat bekend staat voor het publiceren van informatie over het gedrag van gedomesticeerde dieren.

Het onderzoek

Het aangehaalde onderzoek werd gevoerd op tweeënveertig katten. Alle katten waren minstens één jaar oud en verkeerden in goede gezondheid, een verduidelijking die het Metro Time artikel niet vermeldt. De onderzoekers vonden dat ongeveer de helft van de katten het Secure Base Effect vertoonden in het bijzijn van hun eigenaar. Die term verwijst naar het vermogen van dieren om de aanwezigheid van een gehechte verzorger te gebruiken als bron van troost in stresssituaties. Ook andere vertrouwde stimuli zouden die stressreductie kunnen vergemakkelijken.

Het Secure Base Effect

Verdergaand op de wetenschappelijke beschrijvingen van het Secure Base Effect, blijkt al langer dat de stressfactor van een kat niet alleen afhankelijk is van die nabijheid. Zo ervaart het dier ook minder stress wanneer het zich in een voor haar vertrouwde omgeving bevindt. In de studie “Comparison of Stress Exhibited by Cats Examined In a Clinic Versus a Home Setting” werd een aantal jaar geleden al vastgesteld dat katten zich ook rustiger gedragen als ze langsgaan bij een voor hen vertrouwde dierenarts of -kliniek.

Leeftijdscategorie

Metro vermeldt niet dat het onderzoek enkel werd gevoerd bij katten van minstens één jaar oud. Nochtans een belangrijke nuance, want het belang van een goede verzorging in dat eerste levensjaar is niet te miskennen. Een onderzoek aan de Oregon University in Amerika stelt dat het gedrag van de verzorgers een enorme invloed heeft op hoe kittens zich sociaal zullen opstellen in hun verdere leven. Katten die niet goed verzorgd werden, zullen zich minder snel openstellen naar volgende verzorgers in hun leven. Zo kunnen ze dus ook meer stress ervaren in het bijzijn van hun latere verzorger.

Stress in de omgeving

Hoewel katten zich dus makkelijker kunnen ontspannen in het bijzijn van hun baasje, kunnen ze omgekeerd ook gemakkelijk stress aanvoelen in hun omgeving. Ze kunnen stress ervaren wanneer hun eigenaar spanning ervaart, zoals bij ruzies of echtscheidingen. In een onderzoek van de Autonomous university van Barcelona stelt men vast dat zelfs het “over-verzorgen” van een kat tot stress kan leiden.

Conclusie

Er kan geconcludeerd worden dat het onderzoek gedeeltelijk waar is. Katten ervaren inderdaad minder stress als ze bij hun eigenaar zijn, maar omdat het over een klein onderzoek gaat met een beperkt aantal profielen is het moeilijk om hier een veralgemening van te maken. De titel van het Metro Time artikel doet het lijken alsof katten enkel deze rust kunnen vinden bij hun eigenaar, terwijl ze dit ook kunnen in een andere vertrouwde omgeving. Het is nu ook duidelijk dat de opvoeding van een kat een enorme beïnvloeding heeft op hoe de kat zich later nog zal openstellen. Het artikel kan dus op een bredere manier worden geïnterpreteerd.